23-24 Ekim 1912’de yaşanan Kumanova Muharebesi, Birinci Balkan Savaşı’nın en önemli çatışmalarından biri olarak tarihe geçmiştir. Osmanlı kuvvetleri ile Sırp ordusu arasında gerçekleşen muharebe, ordumuzun yenilgisi ve geri çekilmesiyle sonuçlanmış; ardından Vardar hattının ve Üsküp’ün savunulması güçleşmiştir. Bu gelişmelerin ardından Üsküp, 26 Ekim 1912’de Sırp kuvvetlerinin eline geçmiştir.
Yüzyıllar boyunca ecdadımızın izleriyle şekillenen, Balkan coğrafyasının önemli kültür ve medeniyet merkezlerinden biri olan Üsküp’ün kaybı ve Balkan topraklarında yaşanan diğer kayıplar; yalnızca şehirlerin el değiştirmesine değil, yüz binlerce soydaşımızın yerinden edilmesine, katliamlara ve Anadolu’ya uzanan bitmek bilmeyen o acı göç yollarına zemin hazırlamıştır.
Sınırlar değişmiş olsa da, Üsküp ile olan gönül bağımız, soydaşlarımızla olan dayanışmamız ve oradaki ecdad yadigârına olan sadakatimiz daimidir.
Bu hüzünlü yıl dönümünde, Balkan coğrafyasında Türklük onurunu yaşatmak uğruna can veren tüm şehitlerimizi ve göç yollarında hayatını kaybeden ecdadımızı saygı, rahmet ve minnetle anıyoruz.
KAYBOLAN ŞEHİR
Üsküp ki Yıldırım Bayazıd Han diyârıdır
Evlâd-ı Fâtihân’a onun yâdigârıdır.
Firûze kubbelerle bizim şehrimizdi o;
Yalnız bizimdi, çehre ve rûhiyle biz’di o.
Üsküp ki Şar-dağ’ında devâmıydı Bursa’nın
Bir lâle bahçesiydi dökülmüş temiz kanın.
Üç şanlı harbin arş’a asılmış silâhları
Parlardı yaşlı gözlere bayram sabahları.
Ben girmeden hayatı şafaklandıran çağa,
Bir sonbaharda annemi gömdük o toprağa.
İsâ Bey’in fetihte açılmış mezarlığı
Hulyâma âhiret gibi nakşetti varlığı.
Vaktiyle öz vatanda bizimken, bugün niçin
Üsküp bizim değil? Bunu duydum için için.
Kalbimde bir hayâli kalıp kaybolan şehir!
Ayrılmanın bıraktığı hicran derindedir!
Çok sürse ayrılık, aradan geçse çok sene,
Biz sende olmasak bile, sen bizdesin gene.
Yahya Kemal BEYATLI
#Üsküp
#BalkanTarihi
#KumanovaMuharebesi
#balgöçgenelmerkez
#TarihîHafıza